Zapisz się na NEWSLETTER

Jeśli chcesz otrzymywać informację o nowościach na stronie wypełnij poniższy formularz.

E-mail:
AGROTECHNICZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU I PLONOWANIA ZRÓŻNICOWANYCH ODMIAN KOSTRZEWY TRZCINOWEJ (Festuca arundinacea SCHREB.) UPRAWIANEJ NA NASIONA
Małgorzata Szczepanek
Rok: 2013
ISBN: 978-83-64235-03-0
ISSN: 0209-0597

Na procesy fizjologiczne kształtujące plon wpływają warunki siedliskowe, właściwości genetyczne gatunku i odmian, czynniki agrotechniczne oraz ich wzajemne współdziałania. Celem badań było rozpoznanie zdolności reproduk-cyjnych odmian oraz ocena wpływu czynników agrotechnicznych i ich współ-działania w kształtowaniu cech morfologicznych i fizjologicznych, wielkości i jakości plonu nasion kostrzewy trzcinowej w roku siewu i dwóch kolejnych latach pełnego użytkowania. Podstawą badań były trzy ścisłe doświadczenia polowe (A, B, C), przeprowadzone w latach 2007-2010 w Chrząstowie (53° 11′ N, 17° 35′ E) oraz Szelejewie (51° 86′ N, 17° 16′ E), każde w dwóch seriach, obejmujących po trzy lata doświadczeń polowych (rok siewu i dwa lata pełnego użytkowania). W doświadczeniu A analizowano produkcyjność odmiany  pastewnej Odys i trawnikowej Tarmena w zależności od rozstawy rzędów (24  i 48 cm). W doświadczeniu B badano wpływ zróżnicowanych w ilości oraz  w terminie aplikacji dawek nawożenia azotowego na syntezę chlorofilu, kon-centrację N w liściach oraz plon nasion i jego komponenty u odmiany trawni-kowej Asterix. Zastosowano następujące dawki nawożenia azotem: jesienią 0, 20, 40 kg N·ha-1 i na wiosnę 0, 20, 40, 60 i 80 kg N·ha-1. W doświadczeniu C czynnikami były: termin i sposób siewu kostrzewy (wiosenny bez rośliny ochronnej, wsiewka w jęczmień jary wysiewany w obsadzie 250 szt.·m-2  i 300 szt.·m-2 oraz termin letni – pierwsza dekada sierpnia) oraz ilość wysiewu kostrzewy: 5, 10 i 15 kg·ha-1. Uzyskane wyniki poddano analizie wariancji, a istotność różnic weryfikowano testem porównań wielokrotnych Tukeya, na poziomie istotności α = 0,05. Do analizy zależności pomiędzy plonem nasion,
a dawkami nawożenia wiosennego i jesiennego oraz odczytem SPAD wykorzy-stano regresję wielokrotną według modelu krokowego. Estymacji plonów wy-konano na podstawie modelowego równania z prawdopodobieństwem 95%.
W przeprowadzonych badaniach wykazano, że kiełkowanie w warunkach polowych było lepsze, a liczba pędów generatywnych i efektywność osadzenia nasion w kłoskach większe u odmiany trawnikowej w porównaniu z pastewną. Tylko w pierwszym roku użytkowania odmiana trawnikowa plonowała lepiej niż pastewna. W rozstawie rzędów 24 cm, przy mniejszym zagęszczeniu nasion w rzędzie kostrzewa trzcinowa kiełkowała lepiej niż w rozstawie 48 cm. W pierwszym roku użytkowania węższa rozstawa sprzyjała tworzeniu licznych pędów generatywnych, ale zmniejszała efektywność osadzenia nasion w kło-skach.  Zmniejszenie rozstawy rzędów z 48 do 24 cm nie miało wpływu na plon nasion odmiany pastewnej w kolejnych dwóch latach użytkowania. Tylko w pierwszym roku dla odmiany trawnikowej bardziej korzystna była rozstawa 24 cm. Reakcja w plonie nasion odmiany trawnikowej kostrzewy trzcinowej uprawianej na glebie płowej o niskiej zawartości Nmin wskazywała, że na po-trzeby pierwszego roku wystarczające było nawożenie w ilości 20 kg N·ha-1 w jesieni i 40 kg N kg·ha-1 na wiosnę, natomiast w drugim roku w każdym z tych terminów dawkę należało zwiększyć o 20 kg N·ha-1. Stymulujący wpływ mineralnego nawożenia azotem na plon nasion wynikał ze zwiększenia liczby pędów generatywnych głównie przez nawożenie jesienne, a także liczby kło-sków w kwiatostanach przez nawożenie w terminie wiosennym. W ocenie stanu odżywienia roślin azotem pomocny jest pomiar indeksu chlorofilu i zawartości azotu w liściach na początku fazy strzelania w źdźbło. Współzależność dawki nawożenia jesiennego i wiosennego oraz indeksu chlorofilu w tej fazie rozwo-jowej może być wykorzystana do prognozowania plonu. W pierwszym  roku pełnego użytkowania, w każdym wariancie nawożenia jesiennego (0, 20  i 40 kg N·ha-1) opłacalne było zwiększanie dawki azotu aplikowanego wiosną do 60 kg·ha-1, w drugim najbardziej opłacalne były wiosenne dawki azotu w przedziale 60-80 kg N·ha-1. Wsiewanie trawnikowej odmiany kostrzewy trzcinowej w jęczmień jary powodowało redukcję plonu w pierwszym i zwięk-szenie w drugim roku użytkowania w porównaniu z zasiewem czystym wiosen-nym. Zmniejszenie obsady jęczmienia z 300 do 250 szt.·m-2 nie miało wpływu na wielkość plonu nasion kostrzewy. Niedostateczny rozwój kostrzewy trzcino-wej przed zimą w zasiewie letnim (pierwsza dekada sierpnia) powodował zmniej-szenie plonu nasion w pierwszym roku użytkowania w porównaniu z zasiewami wiosennymi (czystym i z jęczmieniem w obsadzie 300 i 250 szt.·m-2). Wzrost plonu w drugim roku użytkowania nie rekompensował obniżki plonu w pierwszym. Ilość wysiewu kostrzewy trzcinowej miała wpływ na jej plonowanie tylko w pierw-szym roku pełnego użytkowania. W zasiewie z jęczmieniem w obsadzie  300 szt.·m-2 zwiększenie ilości wysiewu kostrzewy z 5 do 10 kg·ha-1 korzystnie wpłynęło na plon. W zasiewie czystym wiosennym, letnim oraz z jęczmieniem w obsadzie 250 szt.·m-2 wysiewanie powyżej 5 kg·ha-1 było nieuzasadnione. Nadwyżka bezpośrednia w trzyletnim okresie uprawy (rok siewu i dwa lata pełnego użytkowania) była największa, jeśli kostrzewa wysiewana była wiosną z jęczmieniem w obsadzie 300 szt.·m-2 w ilości 15 kg·ha-1.



TA STRONA UŻYWA COOKIE. Ta strona używa informacji zapisanych za pomocą plików cookies. Więcej informacji na stronie Polityce prywatności. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie plików cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.